Premiera: HGTV Home&Garden, niedziela o 9:25
Powtórka: patrz "o nas"

Bożeny i Leszka Leśny Ogród (odc. 571)

dodano: 02.01.2016

Do jakich efektów może doprowadzić wspólna pasja ogrodnicza? Oto wspaniały przykład. W sosnowym lesie, na jałowej glebie powstał bogaty, kwitnący ogród pełen kolekcjonerskich perełek.

 
Ogród  znajduje się w Osiecku, miejscowości w województwie mazowieckim, dwadzieścia kilometrów na wschód od Góry Kalwarii. Jego właściciele Bożena i Leszek Delimat znaleźli tutaj swój zielony azyl. Są lekarzami, zawodowo związanymi z Warszawą.  Od  siedemnastu lat sporo czasu spędzają na działce rekreacyjnej, którą przekształcają w ogród z kolekcjami roślin. Całość ma powierzchnię pół hektara i usytuowana jest na skarpie pod okapem sosen malowniczo porośniętych pnączami. 
 
Na początku działka ziała pustką i wyglądała tak jak teren za płotem. Domek letniskowy był w opłakanym stanie, z dziurawymi na wylot ścianami, bez zaplecza sanitarnego. Dopiero kiedy pan Leszek naprawił budynek, na działce można było zamieszkać i zająć się zagospodarowywaniem całego terenu. Wtedy też pojawiły się rośliny ozdobne.
 
Wyprawy do Arboretum w Rogowie stały się źródłem inspiracji, nowej wiedzy i energii do działania. Dzięki temu dzisiejszy domek spełnia już funkcję całoroczną, a ubogi bór sosnowy zmienił się w tętniącą życiem oazę. Uwagę zwracają bardzo wysokie, lecz cienkie jak patyki sosny. To efekt wieloletnich zaniedbań  poprzednich właścicieli w pielęgnowaniu drzewostanu. Drzewa rosły zbyt gęsto i po prostu wyciągały się do światła. W tej chwili las jest przerzedzony i doprowadzony do porządku. Jego prześwietlenie stworzyło idealne  stanowiska  do uprawiania roślin ozdobnych.  Kiedy przyjechaliśmy tutaj pod koniec maja, przywitały nas kwitnące azalie i różaneczniki,.. zauroczyły biegnące wzdłuż ścieżek kompozycje z bylin ogrodowych poprzeplatane typowo leśnymi gatunkami, takimi jak paprocie czy mchy. Biało kwitnące fiołki pojawiają się na tle poduch z kopytnika. Natomiast w bardziej słonecznych miejscach rozsiewające się po ogrodzie niezapominajki tworzą spontaniczne połączenia z innymi gatunkami, na przykład dzwonkami ogrodowymi, pełnikami, czy pierwiosnkami.
 
Duże wrażenie  zrobił na nas trójlist  biały. To gatunek stanowisk zacienionych. Zakwita  dopiero po siedmiu latach od wysiewu nasion. Znajdujemy też trójlist  klinowaty o efektownie nakrapianych liściach i ciemnoczerwonych kwiatach. W miejscach zacienionych i w tak naturalnie wyglądających kompozycjach nie mogło zabraknąć kokoryczek..... Pod drzewami i krzewami jednak króluje kolor żółty. To mekonops  walijski  (Meconopsis cambrica) rozświetlający dno lasu, tworzący wręcz czarodziejską aurę. Gatunek ten najobficiej kwitnie od czerwca do lipca. Często kwiaty pojawiają się także jesienią.
 
Mekonops walijski  jest byliną wytwarzającą głęboki system korzeniowy, dlatego o skutecznym wyrywaniu rośliny nie ma mowy. Tutaj jej liczne egzemplarze rozchodzą się po ogrodzie zajmując z roku na rok coraz to nowsze stanowiska. Dorastają średnio do trzydziestu centymetrów wysokości.  Gatunek ten należy do roślin z rodziny makowatych i jest jedynym europejskim przedstawicielem tego rodzaju. Lubi stanowiska półcieniste, a nawet dobrze się czuje w cieniu. Dlatego zdecydowanie warto go polecać na rabaty pod koronami drzew. Podłoże powinno być żyzne, przepuszczalne dla wody lecz utrzymujące wilgoć. Pamiętajmy jednak, że ze względu na obfite wytwarzanie nasion, mekonops  trudny jest do utrzymania w ryzach.  W ogrodzie może pojawić się nawet niezapowiedziany – wystarczy, że ma go u siebie sąsiad.
 
Na jednym z mekonopsów znajdujemy pająka kwietnika. Jego charakterystyczną cechą jest zdolność zmiany ubarwienia, w zależności od środowiska, w którym się znajduje. Ten okaz idealnie chciał wtopić się w otoczenie, stając się cały żółty. Natomiast w innym miejscu  biały kwietnik rozprawia się z ofiarą.
 
W ogrodzie Bożeny i Leszka Delimatów, w półcieniu pomiędzy azaliami i różanecznikami ukrywa się mekonops bukwicolistny (Meconopsis betonicifolia), potocznie nazywany niebieskim makiem. Pochodzi z Himalajów i osiąga metr wysokości, a zakwita w maju. Mogliśmy podziwiać jego ostatnie w tym sezonie kwiaty. Gatunek ten jest trudniejszy do uprawiania niż jego europejski kuzyn. Latem wymaga chłodnego stanowiska i stale wilgotnej ziemi, natomiast zimą podłoże powinno być bardziej suche. Szkodzą mu cykle zamarzania i rozmarzania gleby. Jak widać stanowisko pod koronami sosen służy mu całkiem dobrze. Utrzymywanie roślinnych kolekcji w takich warunkach wiąże się  jednak z ryzykiem. Kiedy wieje wiatr, z drzew opada posusz, wtedy niektóre gałęzie dewastują wszystko co pod nimi rośnie. Dlatego bardzo ważne w każdym leśnym ogrodzie jest usuwanie z drzew suchych gałęzi.
 
W najniższej części ogrodu wydzielona jest część gospodarcza. Jest tam składzik na narzędzia i przedmioty, bez których trudno byłoby się obejść ogrodnikowi. Jest też sporo przestrzeni do wykonywania prac ogrodniczych. Panuje tutaj nieskazitelny porządek.
 
Na kompost wędrują przede wszystkim materiały suche, takie jak na przykład igliwie sosen, opadłe jesienią liście, czy rozdrabniane gałęzie. Dlatego trawa i inne rośliny zielone o dużej zawartości azotu są niezbędne do prawidłowego i szybszego kompostowania. Materiał na kompost pozyskiwany z lasu - np. liście dębowe - rozkłada się powoli i jest gotowy do ściółkowania najszybciej po dwóch latach. Podłoże w ogrodzie jest słabej jakości. Pod cienką warstwą ściółki, praktycznie zaraz znajduje się piasek. Dlatego priorytetem jest uzdatnianie ziemi kompostami i stosowanie nawozów organicznych. Pod każdą z sadzonych roślin lub grupę przygotowywane jest odpowiednie stanowisko. Wydobywany piasek jest wywożony z posesji, dlatego podłoże na skarpie staje się coraz to bardziej żyzne.
 
Ciekawostką ogrodu jest występowanie obok siebie gatunków o odmiennych wymaganiach. Na przykład stanowiska róż znajdują się tuż przy różanecznikach. Roślinom oprócz odpowiedniego podłoża potrzebna jest jeszcze woda. Ujęcie z wodociągów jest mało wydajne i nie wystarczy do podlewania. Dlatego zdecydowano się na studnię głębinową. Jak się okazało, nowa woda nie nadaje się zarówno do celów spożywczych jak i nawadniania.
 
Zmienianie w każdym nowym sezonie linii kroplujących mijało się z celem, dlatego najrozsądniej było zainwestować w system do uzdatniania wody. Do podlewania ogrodu wykorzystywane są przede wszystkim linie kroplujące. W przeciwieństwie do zraszaczy, dostarczają one wodę bezpośrednio do podłoża. Warto zwrócić uwagę, że węże nawadniające na skarpie przebiegają wzdłuż warstwic co skutkuje wyrównaniem ciśnienia na całej ich długości. Aby system podlewania działał wydajnie, podzielono go na 20 sekcji. Łącznie w ogrodzie zużyto siedem kilometrów rur. W wielu miejscach znajdują się zawory ze złączami do podpinania węży. Dzięki temu w razie potrzeby można korzystać z bieżącej, przefiltrowanej wody.
 
Za stacją uzdatniania wody jest miejsce gdzie wody prawie nigdy nie brakuje. Pani Bożena posiada tutaj kolekcję roślin lubiących podmokłe stanowiska. To najbardziej wilgotne miejsce ogrodu i stąd pomysł na bagienko. Aby woda z deszczu czy podlewania utrzymywała się jeszcze dłużej, podłoże zostało odpowiednio doszczelnione. 
 
Podłoże na rabacie jest stale wilgotne. Woda z opadów atmosferycznych gromadzi się pod ziemią w sztucznie uszczelnionych nieckach i podsiąka do wyżej położonych warstw. Warunki jakie wytworzyły się na rabacie odpowiadają roślinom - nawet dość egzotycznym gatunkom.
 
Kiedy byliśmy tutaj miesiąc wcześniej tulejniki - amerykański i kamczacki - już nie kwitły. Mogliśmy jednak zobaczyć ich zielone owocostany. W pełnym kwitnieniu była za to cantedeskia, która ma swoje stanowisko na brzegu rabaty. Podobnie jak tulejniki, czy czermień błotna należy do rodziny roślin obrazkowatych. Natomiast po drugiej stronie ścieżki znajduje się ładny okaz gunnery olbrzymiej. Odpowiada jej zaciszne stanowisko pośród drzew. Ponadto las jest akumulatorem ciepła i temperatura w zimie jest tutaj zawsze wyższa niż w terenie otwartym. Mimo to karpa korzeniowa gunnery zawsze jest zabezpieczana przed mrozem.
 
Wszystkie okazy roślin są tutaj oznaczone i posiadają własne wizytówki. Na pogodoodpornych etykietach zamieszczone są nazwy gatunków i odmian zarówno w języku polskim  jak i łacińskim. Zawarta jest też informacja o roku sadzenia. Tabliczki są bardzo lekkie i można je wieszać nawet na delikatnych gałązkach. Informacje o roślinach wpisuje się komputerowo w szablon arkusza kalkulacyjnego, a następnie drukuje na folii drukarką atramentową. Istotna jest jakość tuszu.
 
Na jednej folii formatu A4 mieści się dziesięć etykiet, które szybko i precyzyjnie wycinane są obcinarką do zdjęć. Wycięty wydruk wkłada się do kieszonek z folii do laminowania, a następnie całość zgrzewa laminatorem. Gotowe przedziurkowane etykiety zawiesza się nie tylko na gałęziach. Oznacza się nimi też rośliny na rabatach. W tym przypadku tabliczkę umieszcza się na metalowej szpilce.
 
Większość drzew przy domu porastają pnącza, przy czym  niektóre z nich pobijają rekordy w wysokości wspinania, tak jak kokornak wielkolistny (Aristolochia macrophylla). Liście kokornaku osiągają wielkość do trzydziestu centymetrów i są największymi z uprawianych u nas pnączy. Utrzymują się na roślinie aż do późnej jesieni...
 
W ogrodzie jest ponad sto gatunków i odmian hortensji. Najwięcej jest hortensji wiechowatych, ponieważ w tych warunkach najlepiej się sprawdziły. Wspaniale radzą sobie tutaj też hortensje piłkowane, a ostatnio nawet ogrodowe. Wcześniej pani Bożena miała problemy z ich przemarzaniem, jednak od pewnego czasu gatunek ten gości tu coraz częściej. To zasługa nowych odmian, które kwitną na  pędach jednorocznych, a także odpowiednim zabiegom pielęgnacyjnym, które potem ułatwiają okrywanie roślin na zimę.
 
W gąszczu roślin znajdujemy kilkunastoletni okaz derenia pagodowego (Cornus controversa). Jego pojawienie się było spowodowane fascynacją wschodnioazjatyckiej flory, której to majestatyczne drzewo jest przedstawicielem. Wymarzony okaz pochodzi z rogowskiego arboretum. Dereń pagodowy naturalnie występuje we wschodnich Himalajach, Korei i Japonii. U nas dorasta do 6-7 metrów wysokości i tyle samo ma w starszym wieku na szerokość. Jego cechą jest poziomy układ konarów, tworzących malownicze piętra. Lubi  stanowiska słoneczne i półcieniste. Ma płaski system korzeniowy, który jednak powinien znajdować się w strefie zacienionej.
 
Okazuje się, że połamany przez burzę dereń przeżył. Po wypadku został przesadzony za dom, gdzie zregenerował siły i znacznie już podrósł. Właściciele ogrodu kochają rośliny i trudno jest im się ich pozbywać, nawet wtedy kiedy ich stan jest kiepski.
 
 
 
Dodaj do Facebook Twitter Blip Digg
wyślij znajomemu
97%
3%
oceń artykuł
Komentarze na forum
komentarze autor
Re: Bożeny i Leszka Leśny Ogród (odc. 571)
Przepiękny prawdziwie leśny , parkowy. ogród .Az trudno uwierzyć , ze mozna w sosnowym lesie na piachu stworzyć taki bogaty różnorodny ogród . To z pewnością wymagało i wymaga ogromnego wysiłku od Wlascicieli .Szczerze podziwiamy projekt i wykonanie oraz wiedzę przyrodnicza Lekarzy . Gratulujemy . Pani Mai dziekujemy za fantastyczne dwa ostatnie odcinki !
2017.05.25
~ G i A
Re: Bożeny i Leszka Leśny Ogród (odc. 571)
Super ogród, jestem pod wrażeniem. Chciało by sie oglądać więcej takich ogrodów zamiast tych bezdusznych ogrodów nowobogackich.. Pokazywany trójlist to nie Trillium grandiflorum, lecz Trillium erectum \\\'Beige\\\'
2017.05.25
~ zen
Re: Bożeny i Leszka Leśny Ogród (odc. 571)
Jeden z najpiękniejszych ogrodów stapiających się z otaczającą go przyrodą, przenikający w warstwy lasu, akceptujący zastane rośliny środowiskowe. Przepięknie scala ogród żółty mekanops, błękitna niezapominajka, poduchy mchu i kopytnika, Chciałoby się zabłądzić w lesie i przypadkiem trafić na taki urokliwy ogród...
2017.05.25
~ Hala
Re: Bożeny i Leszka Leśny Ogród (odc. 571)
Witam , także chciałam zapytac czy odcinki archiwalne będą dostępne przez internet, niestety nie mam tvn meteo ...
2017.05.25
~ kate
Re: Bożeny i Leszka Leśny Ogród (odc. 571)
Kolejny świetny odcinek, piękny ogród i pożyteczne wydanie Akademii. Podziwiam właścicieli ogrodu za ogromną pracowitość, ciągłe dokształcanie się, dzielenie się wiedzą, mądre rozwiązania w swoim ogrodzie. Oczywiście ogród jest wspaniały i mógłby stanowić fragment jakiegoś arboretum. Dzięki temu odcinkowi dowiedziałam się o roślinach, o których dotychczas nie miałam żadnej wiedzy i chociaż pochodzą one z innych stref klimatycznych w założeniu tego ogrodu, wszystkie prezentują się należycie i pasują do stworzonego środowiska.
2017.05.25
~ Monika M.
Re: Bożeny i Leszka Leśny Ogród (odc. 571)
Początek roku wyśmienicie rozpoczęty zarówno ogród jak i akademia ogrodnika - oby cały rok był tak ciekawy w tym programie. Podziwiam tak pięknie zagospodarowany teren w zasadzie to jakby park - chciałabym móc odwiedzić takie miejsce bo i bogactwo roślin i właściciele ze sporym doświadczeniem. Nie dziwię się że zachwycili się arboretum w Rogowie bo mi się to też przytrafiło ale tylko niestety raz. Gratuluję cudne miejsce na ziemi.
2017.05.25
~ mira
Re: Bożeny i Leszka Leśny Ogród (odc. 571)
witam i mam pytanie do redakcji ,czy archiwalne odcinki które będą zamieszczane 3 razy dziennie od 1 stycznia , a o których mowa na zakończenie obstatniego odcinka będą także dostępne droga internetowa? Czy można prosić o zamieszczenie tych odcinkow także na stronie internetowej. Uwazam ,ze sa to raczej bardzo wczesne godziny pracy i nie każdy będzie miał mozliowsc obejrzenia na zywo.Pozdrawiam
2017.05.25
~ PrzemoC

Poprzedni odcinek

Angielski przepis na polski ogród (Odc. 570)

Angielski przepis na polski ogród (Odc. 570)

Kasia i Andrew Bellingham dzielą się z nami swym ekologicznym ogrodem na Kaszubach. Smacznie tu i kolorowo. Ich ogrodnicza pasja to zdrowy ogród –...

więcej »
Ocena
96%
4%
Facebook Twitter Blip Digg
 

Porady

Oranżerie w nieborowskim ogrodzie (odc. 553)

Oranżerie w nieborowskim ogrodzie (odc. 553)

Historia niezwykłych kolekcji roślin egzotycznych oraz dwóch oranżerii w parku przypałacowym w Nieborowie .

więcej »
Ocena
91%
9%
Facebook Twitter Blip Digg
 

Maja poleca

Opryski na mączliki

Opryski na mączliki

Jak ochronić róże przed mączlikami?

więcej »
Ocena
100%
0%
Facebook Twitter Blip Digg